علوم و فنون نظامی

علوم و فنون نظامی

تاثیر تهدیدهای سلفی گری در عراق بر امنبت نظامی جمهوری اسلامی ایران و ارائه راهبرد مناسب

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 هیات علمی دانشگاه فرماندهی و ستاد آجا
2 استادیار دانشگاه دفاع ملی، تهران، ایران.
3 نویسنده مسئول، دانشجوی دکتری مدیریت دفاعی دانشگاه فرماندهی و ستاد ارتش، تهران، ایران.
چکیده
ﻳﻜﻲ از مهم‌ترین رویدادهای فکری در ﺟﻬﺎن اﺳـﻼم ﻇﻬـﻮر اﻧﺪﻳﺸـﻪ سلفی‌گری اﺳـﺖ. اﻳـﻦ ﺟﺮﻳﺎن به‌عنوان ﻳﻚ ﻧﻈﺎم (اﻋﺘﻘﺎدی، ﻣﺬﻫﺒﻲ) ﻫـﻮﻳﺘﻲ ﺧﺎص دارد، ﻛـﻪ ﺑﺎ دوﻗﻄﺒﻲ ﻛﺮدن ﺟﻬﺎن اﺳﻼم می‌تواند ﺿﻤﻦ ﻣﺨﺪوش ﻛﺮدن وﺣﺪت اﺳﻼﻣﻲ، ﺛﺒﺎت ﺟﻮاﻣﻊ اﺳﻼﻣﻲ را ﺑﺮﻫﻢ زده و از اﻳـﻦ ﻃﺮﻳـﻖ اﻣﻨﻴـﺖ ﻛﺸـﻮرﻫﺎی اﺳـﻼﻣﻲ را ﺑـﺎ ﭼﺎﻟﺶ ﻣﻮاﺟﻪ ‌کند. در این میان، عراق با موقعیت حساس و وابستگی‌های متقابل با جمهوری اسلامی ایران، یکی از معدود کشورهایی است که از بدو شکل‌گیری ایدة سلفی و سلفی‌گری درگیر آن بوده است.
ﺑـﺮ اﺳـﺎس ﻧﺘـﺎﻳﺞ به‌دست‌آمده وﺿﻌﻴﺖ اﻳﺮان در ﻣﻮاﺟﻬﻪ ﺑﺎ جریان‌های ﺗﻜﻔﻴﺮی در حالت تهاجمی خفیف بوده و نشان‌می‌دهدکه؛ نیاز به حداکثر استفاده از فرصت‌های محیطی و با اتکا به نقاط قوت برای مقابله با تهدیدات سلفی و بهبود وضعیت فعلی اقدام نماید. این تحقیق باهدف دستیابی به راهبردهای مقابله با تأثیر تهدیدهای سلفی‌گری در عراق بر امنیت نظامی جمهوری اسلامی ایران انجام‌شده است. پژوهش حاضر از نوع کاربردی و به روش توصیفی انجام‌شده است.
مؤلفه‌های تأثیر تهدیدهای سلفی‌گری در عراق بر امنیت نظامی ایران پس از مطالعات کتابخانه‌ای تدوین و در مورد تأیید آن از خبرگان امر، نظرخواهی گردیده و مؤلفه‌ها و شاخص‌ها مورد ارزیابی واقع‌شده است. سپس به‌منظور بررسی وضعیت موجود و اهمیت آن‌ها پرسش‌نامه تنظیم و بین افراد جامعه توزیع و داده‌های موردنیاز جمع‌آوری گردیده است که در دو بخش آمار توصیفی و آمار استنباطی مورد تجزیه‌وتحلیل و بررسی قرارگرفته و در ادامه با استفاده از روش سوآت راهبردها تعیین و درنهایت با استفاده از روش تاپ سیس این راهبردها اولویت‌بندی شده است.
ه است.
کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله English

"The impact of salafism threats in Iraq on the military security of the Islamic republic of Iran and providing a suitable strategy"

نویسندگان English

abbas jafarinia 1
mohsen moradian 2
Nader Torkashvand 3
1 faculty member of the AJA Command and staff University
2 Assistant Professor, Higher National Defense University, Tehran, Iran.
3 Corresponding Author, Doctoral student of Defense Management, Army Command and Staff University, Tehran, Iran.
چکیده English

Abstract One of the most important factors of sedition in the Islamic world is the emergence of Salafist thought. This current, as a system (belief and religion), has a special identity that, by polarizing the Islamic world, while distorting Islamic unity, can upset the stability and balance of Islamic societies and thus the security of Islamic countries by Faces a challenge. Iraq with its sensitive and geoplotical of position of deep interdependencies with Iran. According to the results, the situation of the Islamic Republic of Iran in the face of takfiri currents in a state of aggression is mild and shows that; it is necessary to take maximum advantage of environmental opportunities and rely on strengths to deal with emerging environmental threats and improve the current state of regional defense performance. This study aims to achieve strategies to deal with the impact of salafism threats in Iraq on the military security of the Islamic republic of Iran. The present study is an application-developmental and descriptive method. Components of the impact of salafism threats in Iraq on military security, after studying the library and compiled for approval by experts, the components and indicators have been evaluated. Then, in order to evaluate the current situation and their importance, a questionnaire was prepared and distributed among the members of the community and the required data were collected. The descriptive statistics and inferential statistics section were analyzed and then using the SWOT method. Strategies are determined and finally prioritized using TOPSIS method.

کلیدواژه‌ها English

Military Security
Islamic Republic of Iran
Threat
Salafism
  • آقا محمدی، داود، (۱۳۹۸)، مدیریت راهبردی نظامی، دانشگاه فرماندهی و ستاد آجا، تهران.
  • اکبری، حمیدرضا، (1395)، چگونگی نقش‌آفرینی داعش در مناسبات سیاسی خاورمیانه، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی 7 (1): 27-18.
  • اسدی کیا، بهناز، (۱۳۹۵)، «اسلام و جریان‌های اسلامی در جمهوری آذربایجان» فصلنامه مطالعاتی پژوهشی نهضت، موسسه مطالعات اندیشه‌سازان نور، 4(13): 40-31.
  • بخشی، شیخ احمد، بهاری، بهنام، (۱۳۹۳)، بررسی ایدئولوژی گروه تکفیری- وهابی دولت اسلامی شام و عراق، (داعش)، فصلنامه علوم سیاسی، 16 (64): 30-25.
  • ترکاشوند، نادر-حسینی‌‌نیک ابوالفضل، (۱۳۹۷)، مقاله شیوه‌های عملکرد تکفیری‌ها و نحوه مقابله با آن‌ها، مد تبا نهاجا.
  • توکلی، سعید، (1393)، القاعده و داعش، افتراق و اشتراک، فصل‌نامه آفاق امنیت، 7 (2): 20-15.
  • جهان، محمد، ( ۱۳۹۲)، چگونگی استفاده از کشور جمهوری اسلامی ایران از عوامل فرهنگی قدرت نرم در برقراری و تداوم امنیت نظامی با کشور عراق، تهران، دانشگاه فرماندهی و ستاد آجا.
  • حسن‌زاده، مصطفی(1389)، جهانی‌شدن و امنیت نظامی، انتشارات رسالت، چاپ اول. تهران.
  • خلیجی، محسن و ابراهیم مجیدی، (۱۳۹۸)، رشد هویت اسلامی شیعی در جمهوری آذربایجان، اخبار شیعیان، 7 (55): 30- 23.
  • رستمی، اکبر و همکاران، (۱۳۹۵)، راهبردهای دفاعی جمهوری اسلامی ایران برای مقابله با جریان‌های تکفیری، فصلنامه مدیریت و پژوهش‌های دفاعی، دانشگاه جامع اما حسین (ع)، 3(24): 22-17.
  • رضوانی، علی‌اصغر، (۱۳۹۰)، سلفی‌گری (وهابیت) و پاسخ به شبهات، نشر قم.
  • سیدحسام الدین زمانی و بهادر امینیان، (۱۳۹۳)، داعش پیوند سلفیت تکفیری و بعثی گرایی، فصلنامه آفاق امنیت، 7 (23): 17-12.
  • عالیوند احمد(1399)، آینده‌پژوهی تحولات سیاسی- امنیتی سوریه و نقش آن بر مأموریت آجا، پایان نامه کارشناسی ارشد دانشگاه علوم و فنون فارابی.
  • علیزاده موسوی، سید مهدی، (۱۳۹۳)، سلفی‌گری و وهابیت، جلد دوم، مبانی اعتقادی، نشر؛ آوای منجی.
  • عصاریان نژاد، حسین، (۱۳۹۲)، مبانی الگوی اسلامی ایرانی پیشرفت در حوزه دفاعی- امنیتی، تهران، فصلنامه مطالعات راهبردی، دانشگاه عالی دفاع ملی، 7 (22): 30- 23.
  • عبدالملکی، جواد، (۱۳۹۹)، نقش عوامل ژئوپلیتیک، در شکل‌گیری تهدیدات ‌نظامی گروه‌های ‌مسلح‌ غیردولتی تارش‌گری- تکفیری در منطقه غرب آسیا، پایان‌نامه کارشناس ارشد دافوس آجا.
  • فیروزآبادی، سید حسن، (۱۳۹۳)، تکفیری‌های داعش را بهتر بشناسیم، تهران، دانشگاه عالی دفاع ملی، چاپ اول.
  • فیروزآبادی، سید جلال، (۱۳۹5)، سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران، سازمان مطالعه و تدوین کتب علوم انسانی (سمت)، تهران.
  • قراگوزلو، محمد، (1397)، عراق در گرداب تروریسم کلونیالیسم، تهران، دانشگاه عالی دفاع ملی.
  • کرمی چرمه، کامران، (۱۳۹۳)، سلفی‌گری و خاورمیانه عربی، تهران، خبرگزاری فارس.
  • ماندل رابرت، (1396)، چهره متغیر امنیت ملی (چاپ چهارم)، ترجمه پژوهشکده مطالعات راهبردی، تهران، پژوهشکده مطالعات راهبردی.
  • مظاهری، محمدمهدی، ملایی، اعظم (۱۳۹۴)، نقش فرقه‌گرایی در عقب‌ماندگی تمدنی مسلمانان (مطالعه موردی گروه داعش)، بر گفته از سایت پایگاه اطلاع‌رسانی دبیرخانه شورای برنامه‌ریزی مدارس علوم دینی اهل سنت.
  • مرادیان محسن، (1397)، درآمدی بر درک امنیت ملی و ماهیت تهدیدات، تهران: دانشگاه عالی دفاع ملی و تحقیقات راهبردی.
  • نجات، سید علی، (۱۳۹۴)، گروهک تروریستی داعش و امنیت ملی جمهوری اسلامی ایران، چالش‌ها و فرصت‌ها، فصلنامه سیاست، 2 (6) 40- 24.
  • ناصرپور، حسن، (۱۳۹۴)، داعش و ژئوپلیتیک مقاومت اسلامی، موسسه ندا، فصلنامه مطالعات فلسطین، 6 (26): 15- 9.
  • نوروزی، محمدتقی، (۱۳۸۵)، فرهنگ دفاعی، امنیتی، تهران، خانه کتاب
  • مراد زاده، ناهید، شاکری، احسان، (1396) نقش فرهنگ سیاسی بر شکل‌گیری و تکوین جریان‌های تکفیری و سلفی در خاورمیانه، مطالعه موردی عراق و سوریه، فصلنامه مطالعات جامعه‌شناسی، 4 (6): 23- 18
  • نظری زاده، فرهاد، (۱۳۹۹)، مقدمه‌ای بر فناوری بنیان‌کن، تهران، مرکز آینده‌پژوهی علوم و فناوری دفاعی، مؤسسه آموزشی و تحقیقاتی صنایع دفاعی.