علوم و فنون نظامی

علوم و فنون نظامی

اصول اخلاقی انتشار مقاله

نشریه علوم و فنون نظامی که توسط دانشگاه فرماندهی و ستاد ارتش جمهوری اسلامی ایران منتشر می‌شود، کاملاً متعهد به رعایت بالاترین استانداردهای اخلاقی در انتشار علمی و اصول صداقت پژوهشی است. این نشریه از چارچوب‌های بین‌المللی از جمله کمیته اخلاق در انتشار (COPE) پیروی کرده و همچنین مطابق با مقررات ملی و نهادی انتشار علمی فعالیت می‌کند. ما متعهد به حفظ حقوق مؤلفان، صیانت از مالکیت فکری، اطمینان از سلامت و درستی پژوهش و ترویج شفافیت، انصاف و عدالت در تمامی مراحل فرایند انتشار هستیم.

 

"حق نشر (کپی رایت) و کلیه حقوق انتشار برای نویسندگان محفوظ است."


الف. اصول اخلاقی مربوط به نشریه

  1. کلیه اطلاعات شخصی نویسندگان از جمله مشخصات فردی، وابستگی سازمانی و اطلاعات تماس، نزد سردبیر، اعضای هیئت تحریریه، داوران، ویراستاران و سایر عوامل اجرایی نشریه محرمانه تلقی شده و از آن‌ها در تمامی مراحل انتشار محافظت خواهد شد.

  2. تصمیم‌گیری درباره پذیرش یا رد مقالات صرفاً بر پایه محتوای علمی و کیفیت پژوهش انجام می‌شود و هیچ‌گونه تبعیضی بر اساس نژاد، جنسیت، باورهای مذهبی، ملیت، گرایش‌های سیاسی یا سایر ویژگی‌های فردی نویسنده‌ها صورت نخواهد گرفت.

  3. حقوق معنوی کلیه مقالات متعلق به نویسنده یا نویسندگان آن است.


ب. اصول اخلاقی مربوط به نویسندگان

  1. مقالات ارسالی نباید حاوی هیچ‌گونه اطلاعات یا مطالب طبقه‌بندی‌شده یا محرمانه باشند.

  2. مقاله باید حاصل مطالعات، پژوهش‌ها یا تجربیات علمی نویسنده یا نویسندگان باشد؛ درج نام افراد غیرمرتبط ممنوع است.

  3. اسامی کلیه نویسندگان (نویسنده مسئول و نویسندگان همکار) باید به‌درستی درج و نقش آن‌ها مشخص گردد؛ درج نام افراد فاقد مشارکت علمی خلاف اخلاق پژوهش محسوب می‌شود.

  4. در صورت استفاده از مطالب سایر منابع علمی، ارجاع‌دهی دقیق و کامل طبق شیوه‌نامه نگارش نشریه ضروری است تا از بروز اشکالات در سنجش شاخص‌های علمی جلوگیری شود.

  5. مقاله ارسالی نباید پیش از این در نشریه داخلی یا خارجی دیگری چاپ شده یا هم‌زمان برای نشریه دیگری ارسال شده باشد. نویسندگان متعهد می‌شوند تا سه ماه پس از ارسال مقاله به این فصلنامه، از ارسال هم‌زمان آن به نشریات دیگر خودداری نمایند. در غیر این‌صورت مقاله حذف شده و در ارسال‌های بعدی محدودیت ایجاد خواهد شد.

  6. در صورت کشف خطا یا اشتباهی در مقاله در هر مرحله از فرایند داوری یا پس از انتشار، نویسنده مسئول موظف است بلافاصله نشریه را مطلع نموده و برای اصلاح یا پس‌گیری مقاله اقدام نماید.

  7. نسخه مقالات رد شده یا انصرافی، حداکثر شش ماه در آرشیو نشریه نگهداری می‌شود و پس از آن مسئولیتی متوجه نشریه نخواهد بود.

  8. در بررسی اولیه مقالات، اصالت علمی، رعایت حقوق انسانی، تضاد منافع، سرقت علمی، و کلیه اصول اخلاقی و حقوقی مد نظر قرار خواهد گرفت.

  9. فصلنامه در پذیرش، رد، ویرایش، تلخیص و اصلاح مقالات دریافتی، بر اساس سیاست‌های تحریریه آزاد است.

  10. کلیه نویسندگان موظف‌اند پیش از ارسال مقاله، فرم تعهدنامه اصالت اثر و تعارض منافع (قابل دسترسی در بخش راهنمای نویسندگان وب‌سایت نشریه) را تکمیل و همراه با فایل مقاله ارسال نمایند.

 

 ***کلیه نویسندگان محترم موظف می‌باشند در هنگام ارسال مقالات، فایل تعهدنامه اصالت اثر و تعارض در منافع که در بخش راهنمای نویسندگان در دسترس می‌باشد را تکمیل نموده و به همراه فایل اصل مقاله ارسال نمایند***


ج. اصول اخلاقی مربوط به داوران

  1. داوران موظف‌اند پس از دریافت مقاله، در کوتاه‌ترین زمان ممکن نسبت به قبول یا عدم قبول داوری به دلایلی مانند عدم تخصص، محدودیت زمانی یا دسترسی، تصمیم‌گیری و سردبیر را مطلع نمایند.

  2. داوری باید مبتنی بر شواهد علمی، استدلال منطقی و شفافیت باشد. هرگونه داوری مبتنی بر سلیقه شخصی، تعصبات نژادی، مذهبی یا سیاسی مغایر با اصول اخلاقی است.

  3. بررسی و ارزیابی منابع استفاده‌شده در مقاله بر عهده داوران است. تمامی ارجاعات باید به‌صورت کامل در فهرست منابع ذکر شده باشند.

  4. داوران باید از داوری مقالاتی که در آن منافع شخصی یا سازمانی وجود دارد یا رابطه‌ای با نویسنده دارند، خودداری کنند.


سیاست نشریه درباره تخلفات پژوهشی

این فصلنامه هرگونه رفتار غیراخلاقی پژوهشی را به‌طور جدی بررسی و مطابق با ضوابط بین‌المللی با آن برخورد می‌نماید. مصادیق عمده تخلفات به شرح زیر است:

  • جعل و تحریف داده‌ها

  • سرقت علمی (Plagiarism)

  • نگارش به نیابت یا فروش اثر علمی

  • عدم رعایت حقوق آزمودنی‌ها

  • سوءاستفاده از حقوق مالکیت فکری

  • انتشار مکرر یا هم‌پوشانی نشر

  • جعل هویت علمی

در صورتی که سرقت علمی در مقاله‌ای محرز گردد، نام نویسنده یا نویسندگان در فهرست سیاه نشریه ثبت شده و در صورت چاپ مقاله، آن مقاله از دسترس خارج و در پایگاه نشریه با عنوان «این مقاله حاوی سرقت علمی است» علامت‌گذاری خواهد شد.

 

در این فصلنامه کلیه مقالات دریافتی با استفاده از سامانه مشابهت‌یابی سمیم نور از نظر اصالت اثر و تعارض در منافع ارزیابی می‌شوند.


اصول اخلاقی و سیاست‌های بین‌المللی استفاده از هوش مصنوعی در مقالات علمی

با توجه به پیشرفت سریع ابزارهای هوش مصنوعی تولیدی، فصلنامه علوم و فنون نظامی بر اهمیت تدوین دستورالعمل‌های روشن برای استفاده اخلاقی و مسئولانه از این ابزارها در نشر علمی تأکید دارد. این سیاست‌ها با استانداردهای جهانی اخیر که توسط نهادهایی مانند COPE، STM، Nature، Elsevier و Springer ارائه شده‌اند، هم‌راستا می‌باشند.

سیاست‌های اصلی نشریه در زمینه استفاده از هوش مصنوعی در مقالات علمی:

  1. اعلام شفاف استفاده از هوش مصنوعی:
    نویسندگان موظف‌اند در صورتی که از ابزارهای هوش مصنوعی (مانند ChatGPT، Bard، Claude و سایر مدل‌های زبانی یا تحلیلی) در تولید بخشی از محتوای مقاله، نگارش پیش‌نویس، بازنویسی متن، ترجمه، تحلیل داده یا مصورسازی استفاده کرده‌اند، در بخش «سپاسگزاری» یا «یادداشت روش‌شناسی» مقاله، به‌صراحت ابزار مورد استفاده، نوع کارکرد آن، و نحوه استفاده را اعلام نمایند.

  2. عدم واگذاری مسئولیت نگارش به AI:
    ابزارهای هوش مصنوعی نباید به‌عنوان نویسنده مقاله معرفی شوند. این ابزارها نمی‌توانند مسئولیت‌پذیر باشند، تضاد منافع را اعلام کنند یا با روندهای داوری و اصلاح مقاله تعامل داشته باشند. بنابراین، مسئولیت نهایی صحت، اصالت، و یکپارچگی مقاله بر عهده نویسندگان انسانی باقی می‌ماند.

  3. استفاده اخلاقی و غیرمخرب:
    استفاده از هوش مصنوعی نباید به جعل داده، تولید محتوای نادرست، تحریف نتایج یا نقض اصول صداقت علمی منجر شود. در صورت تشخیص چنین مواردی، مقاله در هر مرحله‌ای از فرآیند بررسی یا پس از انتشار رد خواهد شد و اقدامات مقتضی طبق مقررات سرقت علمی انجام خواهد گرفت.

  4. داوری بدون وابستگی به ابزار هوش مصنوعی:
    داوران نیز مجاز نیستند بدون ذکر صریح، از ابزارهای هوش مصنوعی در بررسی و نگارش گزارش داوری استفاده کنند. هرگونه استفاده باید با ذکر ابزار، میزان دخالت آن و نوع استفاده همراه باشد.

  5. آموزش و توانمندسازی:
    نشریه تلاش می‌کند با آموزش مستمر نویسندگان، پژوهشگران و داوران در زمینه استفاده درست از هوش مصنوعی، زمینه را برای ارتقاء اخلاق علمی و بهره‌گیری از فناوری‌های نوین در خدمت پژوهش‌های اصیل فراهم سازد.

  6. خط‌مشی نشریه در قبال تخلفات مربوط به هوش مصنوعی:
    چنانچه نشریه تشخیص دهد که استفاده از هوش مصنوعی به‌گونه‌ای غیرقابل قبول، غیرشفاف یا فریبنده صورت گرفته است، اقدامات لازم بر اساس آیین‌نامه‌های COPE صورت خواهد گرفت؛ از جمله هشدار رسمی، بازپس‌گیری مقاله، درج یادداشت اصلاحی یا اعلام سرقت علمی.


یادآوری مهم:
فصلنامه علوم و فنون نظامی از نویسندگان محترم انتظار دارد همسو با آخرین استانداردهای اخلاق نشر، استفاده از فناوری‌های نوین از جمله ابزارهای هوش مصنوعی را با شفافیت، صداقت و مسئولیت‌پذیری در فرآیند تولید دانش به‌کار گیرند.