تکنیک‌های عملیات روانی ترکیه در عملیات چشمه صلح؛ مطالعه موردی: سازمان رادیو و تلویزیون دولتی ترکیه (TRT)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار دانشکده فرهنگ و ارتباطات دانشگاه امام صادق (ع)، تهران، ایران.

2 دانشجوی کارشناسی ارشد فرهنگ و ارتباطات دانشگاه امام صادق (ع)، تهران، ایران.

10.22034/qjmst.2021.520941.1476

چکیده

با فراگیری نقش و اثرات رسانه­ها در عرصه ارتباطات بین­الملل، دولت­ها با استفاده بیش‌ازپیش از تکنیک­های عملیات روانی در پی نفوذ و اقناع افکار عمومی هستند. یکی از این موارد، حمله نظامی ترکیه به شمال سوریه است، که بازتاب­های گسترده­ای در رسانه­های مختلف جهانی داشت. این پژوهش بر این اساس در پی آن است، تا با مطالعه سازمان رسانه­ای " TRT" که سازمان صداوسیمای ملی کشور ترکیه محسوب می­شود، به کشف تکنیک­های عملیات روانی به کار گرفته‌شده در این موضوع بپردازد. در این مسیر، به روش نمونه‌گیری هدفمند 192 خبر مربوطه در سایت رسمی به زبان استانبولی در بازه زمانی 17 مهرماه الی 22 آبان ماه 1398 به روش تحلیل محتوای کیفی مورد واکاوی قرار گرفت. نتایج پژوهش نشان داد که استفاده حداکثری از انواع تکنیک­ها در راستای اقناع مردم کشور در قالب عملیات روانی، سیاست اصلی این رسانه و همسو با عملیات نظامی ترکیه بوده است. بر این مبنا، رسانه مذکور از ده تکنیک عملیات روانی در عملیات چشمه صلح شامل تخدیر، تشجیع، برچسب­زنی، تحریک، از زبان غیر گفتن، ایجاد تفرقه و اختلاف، ارعاب، دشمن­سازی، انسانیت­زدایی از دشمن و انگاره­سازی استفاده نموده است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Psychological Operations in Turkish offensive into north-eastern Syria: A Case Study of the Turkish Radio and Television Corporation (TRT)

نویسندگان [English]

  • Mohammad Hosein Shoaee 1
  • Javad Sabouri Kazaj 2
1 Assistant Professor, Faculty of Culture and Communication, Imam Sadegh University, Tehran, Iran
2 Master student of Culture and Communication, Imam Sadegh University, Tehran, Iran
چکیده [English]

By learning about the role and effects of the media in the field of international communication, governments are increasingly using the techniques of psychological operations to influence and persuade public opinion. One such case is Turkey's military offensive in northern Syria, which has been widely reported in various international media. The study seeks to discover the psychological techniques used by the Turkish National Broadcasting Corporation (TRT). In this way, 192 news by purposive Sampling in the form of relevant theoretical saturation on the official website in Turkish from October 8 to November 13, 2017 were analyzed by the method of qualitative content analysis. The results of this study indicated that the maximum use of various techniques in order to persuade the people of the country in the form of psychological operations has been the main policy of this media and in line with Turkey's military operations. The media has used ten techniques of psychological operations including anesthesia, incitement, labeling, incitement, non-verbal language, divisiveness, intimidation, enmity, dehumanization of the enemy and ideation.

کلیدواژه‌ها [English]

  • psychological operations
  • Turkey
  • Turkish offensive into north-eastern Syria
  • Syria
  • ابراهیمی خوسفی، منصور و همکاران. (1391). جنگ نرم(عملیات روانی و فریب استراتژیک). چاپ پنجم. تهران: انتشارات موسسه فرهنگی مطالعات و تحقیقات بین­المللی ابرار معاصر تهران.
  • الیاسی، محمدحسین (1385) عملیات روانی ضد شورشگری سپاه در بحران کردستان دهه 60. فصلنامه عملیات روانی. 3(12): 3.
  • استونرساندرس، فرانسیس. (1383). جنگ سرد فرهنگی. ترجمه بنیاد فرهنگی و هنری غرب­شناسی، چاپ اول، تهران: بنیاد فرهنگی و هنری غرب­شناسی.
  • افتخاری، اصغر و ذولفقاری، مهدی (1393). الگوی مدرن عملیات روانی آمریکا علیه جمهوری اسلامی ایران. فصلنامه مجلس و راهبرد. سال 21.شماره 78: صص 201- 233.
  • براتی، رضا. (1376)، مبانی و نظری و عملی جنگ روانی. پایان­نامه کارشناسی ارشد. تهران. دانشگاه امام صادق(ع).
  • ذولفقاری، مهدی. (1391). اصول و مبانی عملیات روانی. چاپ اول. تهران: انتشارات دانشگاه امام صادق(ع).
  • سبیلان اردستانی، حسن (1384). رویکردی تئوریک به عوامل شکل­دهی و کنترل افکار عمومی. تهران: فصلنامه عملیات روانی، 3(9)، 47-69.
  • سبیلان اردستانی، حسن (1383). عملیات­سازی عملیات روانی. فصلنامه عملیات روانی. 2(5): 50-76.
  • شیرازی، محمد. (1376)، جنگ روانی و تبلیغات مفاهیم و کارکردها. چاپ اول. تهران: معاونت تبلیغات و انتشارات حوزه نمایندگی ولی فقیه.
  • شیرازی، محمد. (1383). جنگ روانی و تبلیغات، چاپ سوم. تهران: دبیرخانه نخستین همایش بررسی نقش تبلیغات در جنگ.
  • علیرضا دهقان. (1392)، نظریه­های ارتباطات، نوشته ورنر جی سورین و جیمز دبلیو تانکارد، چاپ هشتم، تهران: انتشارات دانشگاه تهران.
  • فرخی، میثم و شهبازی، امین (1395). شناسایی تکنیک­های عملیات روانی رسانه­های عربستان علیه جمهوری اسلامی ایران در حادثه منا: تحلیل محتوای کیفی رسانه­های خبری العربیه، کلمه و اشرق الاوسط. فصلنامه راهبردی مطالعات بسیج. شماره 70: صص 103- 127.
  • میر سمیعی، سید محمد و همکاران. (1394). عملیات روانی از نظریه تا عمل. چاپ اول. تهران: انتشارات پشتیبان.
  • اطلاعیه سفارت ترکیه در تهران درباره عملیات چشمه صلح (1398)، سایت خبرگزاری دانشجویان ایران "ایسنا". (بازنگری 10/10/1398)

 

  • https://www.trthaber.com/ (2019/13/11)
  • Tugwell, M. A. (1990). Frank R. Barnett and Carnes Lord, eds. Political Warfare and Psychological Operations: Rethinking the US Approach.
  • Munoz, A. (2012). US Military Information Operations in Afghanistan: Effectiveness of Psychological Operations 2001-2010. Rand Corporation.
  • Narula, S. (2004). Psychological operations (PSYOPs): A conceptual overview. Strategic Analysis28(1), 177-192.